bursa escort-escort beylikdüzü bayan-bursa escort-escort istanbul bayan-escort istanbul bayan-bodrum escort-gaziantep escort-marmaris escort bayan-kayseri escort-sakarya escort-samsun escort-mersin escort bayan-bursa escort-kocaeli escort-ataşehir escort-istanbul escort bayan-bursa escort-bursa escort-istanbul escort-tuzla escort bayan Nutuk (Sylev) 1919-1927 - Mustafa Kemal Atatrk retmen Sitesi



11348 defa grntlendi.

Nutuk (Sylev) 1919-1927 - Mustafa Kemal Atatrk

KaRNeC
Site Kurucusu
*******


Mesajlar: 19,200 Katlma Tarihi: 26-02-2011 Rep Puan: 123 Durum: evirimd

Mesaj: #1
Nutuk (Sylev) 1919-1927 - Mustafa Kemal Atatrk
Wmal.net Kahramanmara zel Anaokulu A101 AktelGoogle sra bulucu
Nutuk (Sylev) 1919-1927 - Mustafa Kemal Atatrk

KTABIN ADI : NUTUK (MUSTAFA KEMAL ATATRK)
KTABIN YORUM YAZARI : PROF. DR. HSAN GNE
YAYINEV VE ADRES : KLTR BAKANLII – ANKARA
KTABIN BASIM TARH : 1998


Nutuk yeni Trkiye devletinin yazlan ilk tarihidir. Yazar Mustafa Kemal Atatrk’tr. Yapt tarihi gelecekteki Trk insanna tantabilmek amacyla bu kitab kaleme almtr.
Nutuk: Atatrk tarafndan kurulan Cumhuriyet Halk Partisinin 15-20 Ekim tarihleri arasnda Ankara da toplanan kinci Kongresinde okunmutur. Konuma otuz alt buuk saat srmtr.
Nutuk 1919’dan balayarak 1927 ye kadar olan tarih dilimini incelemektedir. Bu dnem blmde ele alnmtr.

1. Kuva-i Milliye (Ulusal gler) Dnemi
Nutukta yeni Trkiye Devletinin kuruluu anlatlmaktadr. Yeni Trk devletinin kurulmasndaki maksat da u ekilde aklanmtr: Trk ulusunun onurlu ve erefli bir ulus olarak yaamasdr. Bu da tam bamsz olmakla salanabilir. “Ne kadar zengin olursa olsun, bamszlktan yoksun bir ulus uygar insanlk karsnda uak durumunda kalmaktan ileriye gidemez.” demitir ve Mustafa Kemal Atatrk u szleri sylemitir “Trkn onuru, kendine gveni ve yetenekleri ok yksektir. Byle bir ulus tutsak yaamaktansa yok olsun daha iyidir.” Diyerek kurtulu isteyenlerin parolasnn “Ya bamszlk ya lm olduunu “ sylemitir.
Burada devlet kurmann zorluklar grlmektedir. Atatrk Samsun’a kt anda lkenin genel durumu; Osmanl Devletinin iinde bulunduu topluluk savata yenilmi Osmanl Ordusu zedelenmi, koullar ar bir atekes imzalanm, ulus yorgun ve bitkin bir durumda, ulusu ve lkeyi savaa srkleyenler yurttan kam, padiah ve halife soysuzlam, kendini ve tahtn koruyacak alaka nlemler aratrmakta, hkmet yzsz, onursuz, korkak, ordunun elinden silahlar ve cephanesi alnm ve alnmakta, yurdun drt bir yanndaki topluluklar devletin bir an nce kmesine aba harcyorlard. Bu ekilde akladktan sonra ulus egemenliine dayanan kaytsz artsz yeni bir devleti kurmak iin izledii politikay, karlat glkleri bunalmlar ve atmalar anlatmaktadr. Bu haliyle Nutuk, smrgeci devletlerin altnda yaayan uluslara kurtulu yolunu gsteren bir yapt zellii tamaktadr.
2. Trkiye Byk Millet Meclisi Dnemi:
Trkiye Byk Millet Meclisi 23 Nisan 1920’de alm ve o gnden sonra tm askeri ve sivil makamlarn ulusun bavuraca en yce katn Meclis olacan halkna bildirmi ve Meclis, Mustafa Kemal Atatrk’n ak ve gizli oturumlardaki bir iki gn sren aklamalar ve konumalarndan sonra Trkiye Byk Millet Meclisi Bakan semitir.
3. Cumhuriyet Dnemi :
Atatrk, smet Paa ile birlikte bir yasa tasars hazrlad. Bu tasardaki 20 Ocak 1921 tarihli anayasann devlet biimini saptar maddelerini deitirerek birinci maddenin sonuna “Trkiye Devletinin Hkmet biimi Cumhuriyettir” cmlesini ekleyerek maddeyi deitirmitir ve yaplan Meclis toplantsnda Anayasann Deitirilmesi ile ilgili maddenin grlmesi kabul edildi. Toplant sonunda yasa birok milletvekilinin “Yaasn Cumhuriyet” sylemleri ile kabul edildi ve bylece 29 Ekim 1923’te Cumhuriyet ilan edilmi oldu. Daha sonra Cumhurbakanl seimine geildi. Oylamada Mustafa Kemal Atatrk toplantya katlan yz elli sekiz kiinin tmnn oylarn alarak Cumhurbakan seildi.
Nutuk smrge uluslarn bamszlklarn kazanmaya yardmc olacak bir program niteliindedir. Bu eser okunduunda Trk kurtulu savann bir askeri sava olduu kadar bir dnce sava da olduu grlmektedir.
Nutuk, Mustafa Kemal Atatrk’n halkna verdii bir hesap pusulasdr. nk ulusal kurtulu sava boyunca o halkyla birlikte olmutu ve halkna “Hayat demek sava ve arpma demektir. Hayatta baar yzde yz savata, baar kazanmakla elde edilebilir. Bu da manevi ve maddi gce dayanr. nsanlarn urat tm sorunlar, karlat tm tehlikeler, elde ettii baarlar toplumca yaplan genel savan dalgalar iinde doar.” Szlerini sylemi ve halkndan can istemi, halk seve seve vermi, mal istemi, halk seve seve vermitir. Bunlar nerede, nasl, niin, harcanm ? Nutuk halkn kafasndaki bu sorulara da aklk getirmitir.
Trk halkndan alnan cann ve maln lkenin igalinden, ulusun klelikten kurtularak onurlu, bamsz, ada bir devlet ve toplum olarak yaamas iin harcandn belgeleriyle aklamaktadr. Atatrk bu eserinde, ulusal varl sona ermi saylan byk bir ulusun bamszln nasl kazandn, bilim ve tekniin en son ilkelerine dayanan ulusal ve ada bir devleti nasl kurduunu anlatmaya alm ve Trk genliine brakt kutsal armaan u szlerle noktalamtr;“ Bu uzun ve ayrntl szlerim tarihe mal olmu bir devrin yksdr, burada ulusum iin ve yarnki ocuklarmz iin dikkat ve uyanklk salayabilecek kimi noktalar belirtmi isem kendimi mutlu sayacam” demi. Nutuk, yeni Trkiye devletinin nasl kurulduunu merak eden tm insanlarmzn okumas gereken bir baucu eseridir. Bundan dolay siyasi yaantmzda olduu kadar, devlet felsefesinde de kullandmz en ba eserdir.

Trk Yurdunun Genel Durumu

Samsun’a ktm Gn Genel Durum ve Grn

1919 yl Maysnn 19′uncu gn Samsun’a ktm. Genel durum ve grn :

Osmanl Devleti’nin iinde bulunduu topluluk, Genel Savata (Birinci Dnya Savanda) yenilmi, Osmanl ordusu her yanda zedelenmi, koullar ar bir atekes anlamas (mtarekename) imzalanm. Byk Savan uzun yllar boyunca, ulus, yorgun ve yoksul bir durumda. Ulusu ve lkeyi Genel Savaa srkleyenler, kendi yaamlarnn kaygsna derek, yurttan kamlar. Padiah ve Halife olan (Saltanat ve halifelik katnda oturan) Vahdettin, soysuzlam, kendini ve yalnz tahtn koruyabileceini umduu alaka nlemler aratrmakta. Damat Ferit Paa’nn’nn bakanlndaki hkmet, gsz, onursuz, korkak, yalnz padiahn isteklerine uymu, onunla birlikte kendilerini koruyabilecek herhangi bir duruma boyun emi.

Ordunun elinden silahlar ve cephanesi alnm ve alnmakta.

tilf devletleri, atekes anlamas hkmlerine uymay gerekli grmyorlar. Birer uydurma nedenle, tilf donanmalar ve askerleri stanbul’da. Adana ili Franszlar; Urfa, Mara, Antep ngilizlerce igal edilmi. Antalya ile Konya’da talyan birlikleri, Merzifon’la Samsun’da ngiliz askerleri bulunuyor. Her yanda yabanc devletlerin subay ve grevlileri ve zel adamlar almakta. Daha sonra, szmze balang olarak aldmz tarihten drt gn nce, 15 Mays 1919′da tilf Devletlerinin uygun bulmasyla Yunan ordusu zmir’e karlyor.

Bundan baka, yurdun drt bir bucanda Hristiyan aznlklar, gizli, ak, zel istek ve amalarnn elde edilmesine, devletin bir an nce kmesine aba harcyorlar.

Sonradan elde edilen gvenilir bilgi ve belgeler, stanbul Rum Patrikliinde kurulan Mavri Mira Kurulu’nun (belge: l) illerde eteler kurmak ve ynetmekle, gsteri toplantlar ve propagandalar yaptrmakla uratn dorulad. Yunan Kzlha, Resmi Gmenler Komisyonu, Mavri Mira Kurulu’nun almalarn kolaylatrmaya yardm ediyor. Mavri Mira Kurulu’nca ynetilen Rum okullarnn izci rgtleri, yirmi yan am genleri de iine alarak her yerde gelitiriliyor.

Ermeni Patrii Zaven Efendi de, Mavri Mira Kurulu ile dnce birlii iinde alyor. Ermeni hazrl da tam olarak Rum hazrl gibi ilerliyor.

Trabzon, Samsun ve btn Karadeniz kylarnda kurulan ve stanbul’daki merkeze bal Pontus Cemiyeti kolaylkla ve baaryla alyor. (belge: 2)

Trk Milletinin Yurdunu Savunma Karar

Dnlen Kurtulu Yollar

Durumun korkunluu ve arl karsnda, her yerde, her blgede birtakm kiilerce kurtulu yollar dnlmeye balanmt. Bu dnceyle giriilen almalar, birtakm rgtler dourdu. rnein: Edirne ve evresinde Trakya-Paaeli adl bir dernek vard. Douda (belge: 3), Erzurum’da ve Elaz’da (belge: 4), genel merkezi stanbul’da olmak zere Vilyat arkiye Mdafaai Hukuku Milliye Cemiyeti (Dou lleri Ulusal Haklar Savunma Dernei) kurulmutu. Trabzon’da Muhafazai Hukuk

NUTUK

(Haklar Koruma) adl bir dernek bulunduu gibi stanbul’da da, Trabzon ve Havalisi Ademi Merkeziyet Cemiyeti (Trabzon ve evresini Bamszlatrma Dernei) vard. Bu dernek merkezinin gnderdii delegeler, Of ilesi ve Lazistan livasnda ubeler amlard. (belge: 5, 6)

Yunanllarn zmir’e gireceinin ak belirtilerini Maysn on nden beri gren, zmir’de birtakm gen yurtseverler, ayn 14/15′inci gecesi, bu ackl durumu aralarnda grmler; bir olupbittiye geldii kuku gtrmeyen bu giriin, katma (ilhak) ile sonulanmasn nlemek dncesinde birlemiler ve Reddi lhak (Katmay nleme) ilkesini ortaya atmlardr. Bu ilkenin yaylmas iin ayn gece zmir’de Yahudi Maatl’na toplanabilen halka bir gsteri toplants (miting) yaplmsa da ertesi gn sabahleyin Yunan askerlerinin rhtmda grlmesiyle bu toplantdan umulduu lde sonu alnamamtr.

Ulusal Kurulular, Siyasal Amalar

Bu derneklerin kurulu amalar ve siyasal erekleri zerine ksaca bilgi vermek uygun olur dncesindeyim.

Trakya-Paaeli Cemiyeti’nin ileri gelenlerinden kimisiyle daha stanbul’da iken grmtm. Osmanl Devleti’nin keceini kesinlie yakn bir olabilirlik iinde gryorlard. Osmanl yurdunun paralanaca korkusu karsnda Trakya’y, olabilirse Bat Trakya’y da birletirerek, slam ve Trk topluluunu bir btn olarak kurtarmay dnyorlard. Bu amaca ulamak iin o zaman akllarna gelen tek kar yol, ngiltere’nin, olmazsa Fransa’nn yardmn salamakt. Bu dnceyle kimi yabanc devlet

adamlaryla iliki kurmak ve konumak yollarn da aramlard. Amalarnn bir Trakya Cumhuriyeti kurmak olduu anlalyordu.

Vilyat arkiye Mdafaai Hukuku Milliye Cemiyeti’nin kurulu amac da (tzklerinin ikinci maddesi), dou illerindeki btn halkn dinsel ve siyasal haklarnn zgrce geliimini salayacak yasal yollara bavurmak; ad geen illerdeki Mslman halkn tarihsel ve ulusal haklarn, gerektiinde, uygar toplumlar nnde savunmak; dou illerinde yaplan zulm ve cinayetlerin nedenleriyle etmenleri ve bunlar yapanlar ve yaptranlarla ilgili tarafszca soruturma aarak sulularn abuklukla cezalandrlmalarn istemek; Trklerle aznlklar arasndaki anlamazlklarn giderilmesine ve eskisi gibi iyi balarn pekitirilmesine aba gstermek; dou illerindeki savatan doma ykm ve yoksulluu, hkmet katnda giriimlerde bulunarak elden geldiince giderme yollarn aramakt.

stanbul’daki ynetim merkezlerinden verilmi olan bu ynerge gereince, Erzurum ubesi, dou illerinde Trklerin haklarn korumakla birlikte Ermenilerin g srasnda yaplan kt ilerle halkn hibir ilgisi bulunmadn ve Ermeni mallarnn, buralara Ruslar girinceye dek korunduunu; buna karlk Mslmanlara ok kyasya davranldn ve dahas, buyruk d olarak gten alkonulan kimi Ermenilerin, koruyucularna yaptklar ktlkleri, kantlanm belgelerle uygarlk dnyasna sunmaya ve bildirmeye ve dou illerine dikilen agzl baklar sndrmek iin almaya karar veriyor (Erzurum ubesinin bildirisi).

Vilyat arkiye Mdafaai Hukuku Milliye Cemiyeti’ nin ilk Erzurum ubesini kuran kiiler, dou illerinde yaplan propagandalar ve bunlarn amalarn, Trklk-Krtlk- Ermenilik sorunlarn, bilim, teknik ve tarih

bakmndan inceleyip aratrdktan sonra, gelecekteki almalarn u noktada topluyorlar (Erzurum ubesinin basl raporu):

1- Kesinlikle g etmemek;

2- Hemen bilim, iktisat, din rgtleri kurmak;

3- Saldrya urayacak dou illerinin herhangi bir bucan savunmada birlemek.

Vilyat arkiye Mdafaai Hukuku Milliye Cemiyeti’nin stanbul’daki ynetim merkezinin, bilim ve uygarlk yntemleriyle amac salayabilecei konusunda oka iyimser olduu anlalyor. Gerekten bu yolda aba gstermekten geri durmuyor. Dou illerinde Mslman halkn haklarn savunmak iin Le Pays (Yurt) adnda Franszca bir gazete yaymlyor. Hdisat (Olaylar) gazetesinin sahipliini zerine alyor. Bir yandan da tilf devletleri babakanlarna ve stanbul’daki temsilcilerine birer andr (muhtra) veriyor. Avrupa’ya bir kurul yollamaya giriiyor. (belge: 7)

Bu aklamalardan kolaylkla anlalacan sanrm ki, Vilyat arkiye Mdafaai Hukuku Milliye Cemiyeti’nin kurulmasna yol aan nemli neden ve kayg, dou illerinin Ermenistan’a verilecei olaslna dayanyor. Bu olasln da, dou illeri nfusunda Ermenileri ounlukta gstermeye ve tarihsel haklar bakmndan ncelikli saydrmaya alanlarn, bilimsel ve tarihsel belgelerle dnya kamuoyunu aldatmay baarmalar; bir de Mslman halkn Ermenileri toptan ldren yabanl olduu iftirasn doruymu gibi kabul ettirmeleri durumunda gerekleebilecei varsaym stn geliyor. Bundan dolay dernek, ayn gereke ve aralarla donanm olarak tarihsel ve ulusal haklar savunmaya alyor.

Karadeniz kylarndaki blgelerde de, bir Rum Pontus hkmeti kurulaca korkusu vard. Mslman halk Rumlarn boyunduruu altnda brakmayp yaama haklarn ve varlklarn koruma amacyla, Trabzon’da da birtakm kiiler ayrca bir dernek kurmulard.

Merkezi stanbul’da olan Trabzon ve Havalisi Ademi Merkeziyet Cemiyeti’nin siyasal erek ve amac, adndan anlalmaktadr. Her durumda merkezden ayrlmak amacn gdyor.

Yurt inde ve stanbul’da Ulusal Varla Dman Kurulular

Kurulmaya balayan bu rgtlerden baka, lke iinde daha birtakm giriimler ve kurulular da ortaya kmt. zellikle Diyarbakr, (belge: 8, 9) Bitlis, Elaz illerinde, stanbul’dan ynetilen Krt Teali Cemiyeti (Krt Ykselme Dernei) vard. Bu dernein amac, yabanc devletlerin koruyuculuu altnda, bir Krt hkmeti kurmakt.

Konya ve dolaylarnda, stanbul’dan ynetilen Tealii slam Cemiyeti (slam Ykselme Dernei) kurulmasna allyordu. lkenin hemen her yannda tilf ve Hrriyet, Sulh ve Selmet Cemiyetleri (Uzlatrma ve zgrlk, Bar ve Esenlik Dernekleri) de vard.

ngiliz Muhipler Cemiyeti

stanbul’da eitli amalarla gizli ve ak olmak zere de, birtakm parti ya da dernek ad altnda kurulular vard.

stanbul’da nemli saylacak kurululardan biri ngiliz Muhipler Cemiyeti (ngiliz Dostlar Dernei) idi. Bu addan ngilizleri sevenlerin kurduklar bir

dernek olduu anlalmasn! Bence, bu dernei kuranlar, kendilerini ve kiisel karlarn sevenler ve kendi varlklaryla karlarnn dokunulmazlk aresini Lloyt Corc (Lloyd George) hkmeti araclyla ngiliz desteini salamakta arayanlardr. Bu zavalllarn (bedbaht), ngiltere Devleti’nin, btnyle, bir Osmanl Devleti brakmak ve korumak isteinde olup olamayacan bir kez dnp dnmedikleri zerinde durmak gerekir.

Bu dernee girenlerin banda Osmanl Padiah ve yeryz Halifesi sann tayan Vahdettin, Damat Ferit Paa, Dahiliye Nazr (ileri Bakan) olan Ali Kemal, dil ve Mehmet Ali Bey’ler ve Sait Molla bulunuyordu. Dernekte ngiliz ulusundan kimi servenciler de vard. rnein: Rahip Fru (Frew) gibi. Yaplan ilerden ve ilemlerden anlaldna gre, dernein bakan Rahip Fru idi.

Bu dernein iki grn ve nitelii vard. Biri, d grn ve uygarca giriimlerle ngiliz desteini istemeye ve salamaya ynelen nitelii idi. teki, gizli yn idi. Asl alma bu yndeydi. Yurt iinde rgtler kurarak ayaklanma ve bakaldrmalara yol amak, ulusal bilinci ilemez klmak, yabanc devletlerin ie karmalarn kolaylatrmak gibi haince giriimler, dernein bu gizli kolunca ynetilmekteydi. Sait Molla’nn, dernein ak giriimlerinde olduu gibi ondan daha ok gizli ilerinde de rol oynad grlecektir. Bu dernek iin sylediklerim, sras geldike yapacam aklamalar ve gerektiinde gstereceim belgelerle daha iyi anlalacaktr.

Amerika’nn Gdmn steyenler

stanbul’daki kadn erkek birtakm ileri gelen kiiler de, gerek kurtuluu Amerika’nn gdmn (mandasn) istemek ve salamakta gryorlard. Bu kanda olanlar, dncelerinde ok direndiler, tam uygun iin, kendi grlerinin desteklenmesi olduunu kantlamaya ok altlar. Bu konuda da, sras gelince kimi aklamalar yapacam.

Ordumuzun Durumu

Genel durumu saptamak iin ordu birliklerinin nerelerde ve ne durumda olduklarn aklamak isterim. Anadolu’da, balca iki ordu mfettilii kurulmutu. Atekes anlamas yaplr yaplmaz birliklerin sava erleri terhis edilmi, silah ve cephanesi elinden alnm; bu birlikler, sava gcnden yoksun birtakm kadrolar durumuna getirilmiti.

Merkezi Konya’da bulunan kinci Ordu Mfettiliine bal birliklerin durumu yle idi:

Bir tmeni (41. Tmen) Konya’da ve bir tmeni (23. Tmen) Afyonkarahisar’da bulunan 12. Kolordu, kararghyla Konya’da bulunuyordu. zmir’de dman eline den 17. Kolordunun, Denizli’de bulunan 57. Tmeni de bu kolorduya balanmt.

Bir tmeni (24. Tmen) Ankara’da ve bir tmeni (11. Tmen) Nide’de bulunan 20. Kolordu, kararghyla Ankara’da idi.

zmit’te bulunan 1. Tmen, stanbul’daki 25. Kolorduya balanmt. stanbul’da da 10. Kafkas Tmeni vard.

Balkesir ve Bursa yresinde bulunan 61. ve 56. Tmenler, karargh Bandrma’da bulunan stanbul’a bal 14. Kolordu’yu meydana

getiriyorlard. Bu kolordunun komutan, Meclisin alna dek, rahmetli Yusuf zzet Paa idi.

Dokuzuncu Ordu Mfettilii, ki mfettii bendim, kararghmla Samsun’a km bulunuyordum. Dorudan doruya buyruum altnda iki kolordu bulunacakt. Biri, merkezi Sivas’ta bulunan 3. Kolordu. Komutan, yanmda getirdiim Albay Refet Bey. Bu kolorduya bal bir tmenin (5. Kafkas Tmeni) merkezi Amasya’da, teki tmeninin (15. Tmen) merkezi Samsun’da idi. br, merkezi Erzurum’da bulunan 15. Kolordu idi. Komutan Kzm Karabekir Paa idi. Tmenlerinden birinin (9. Tmen) merkezi Erzurum’da, komutan Rt Bey; tekisinin (3. Tmen) merkezi Trabzon’da idi, komutan Yarbay Halit Bey idi. Halit Bey, stanbul’a arlm olduundan komutanlktan ekilerek Bayburt’ta saklanm; tmen, vekillikle ynetiliyor; kolordunun br iki tmeninden 12. Tmen, Hasankale dousunda snrda, 11. Tmen Bayazt’ta bulunuyordu.

Diyarbakr yresinde bulunan iki tmenli 13. Kolordu bamszd, stanbul’a balyd. Bir tmeni (2. Tmen) Siirt’te, br tmeni (5. Tmen) Mardin’de idi.

Mfettilik Grevimin Geni Yetkileri

Benim yetkim, bu iki kolorduyu dorudan doruya buyruum ve komutam altnda bulundurmaktan daha geniti. Mfettilik blgeme yakn birliklere de bildirim yapabilecektim. Bu arada blgemde bulunan ve blgeme yakn olan valiliklere de bildirimde bulunabilecektim.

Bu yetkiye gre Ankara’da bulunan 20. Kolordu ve bunun bal olduu mfettilik ile ve Diyarbakr’daki kolordu ile ve hemen btn Anadolu’da

sivil rgtlerin banda bulunan yneticilerle yazabilecek ve ilikiler kurabilecektim.

Bu geni yetkiyi, beni stanbul’dan srmek ve uzaklatrmak amacyla Anadolu’ya gnderenlerin bana nasl verdiklerine aabilirsiniz. Hemen sylemeliyim ki, bana bu yetkiyi onlar bilerek ve anlayarak vermediler. Her ne olursa olsun benim stanbul’dan uzaklamam isteyenlerin bulduklar gereke, “Samsun ve yresindeki gvensizlii yerinde grp nlemek iin Samsun’a dein gitmek” idi. Ben, bu iin baarlmasnn, makam ve yetki verilmesine bal olduunu ileri srdm. Bunda hibir saknca grmediler. O gnlerde Genelkurmayda bulunan ve benim amacm bir dereceye kadar sezinleyen kiilerle grtm. Mfettilik grevini buldular ve yetkiyle ilgili ynergeyi (talimat) de ben kendim yazdrdm. Dahas, Harbiye Nazr (Milli Savunma Bakan) olan akir Paa bu ynergeyi okuduktan sonra imzalamaktan ekinmi, anlalr anlalmaz bir biimde mhrn basmtr.

Genel Duruma Dar Bir ereveden Bak

Bu aklamadan sonra genel durumu, daha dar bir ereve iine alarak, abucak ve kolayca, hep birlikte gzden geirelim:

Dman devletler Osmanl Devleti’ne ve lkesine maddi ve manevi bakmdan saldrmlar; yok etmeye ve paylamaya karar vermiler. Padiah ve Halife olan kii, hayat ve rahatn kurtarabilecek areden baka bir ey dnmyor. Hkmeti de ayn durumda. Farknda olmad halde basz kalm olan ulus, karanlk ve belirsizlik iinde, olup bitecekleri bekliyor. Felaketin korkunluunu ve arln anlamaya balayanlar, bulunduklar evreye ve sezebildikleri etkilere gre kurtulu aresi

saydklar yollara bavuruyorlar… Ordu, ad var, kendi yok bir durumda. Komutanlar ve subaylar, Genel Savan bunca sknt ve glkleriyle yorgun, yurdun paralanmakta olduunu grmekle yrekleri kan alyor; gzleri nnde derinleen karanlk felaket uurumunun kysnda kafalar, kar yol, kurtulu yolu aramakta…

Burada, pek nemli olan bir noktay da belirtmeli ve aklamalym. Ulus ve ordu, Padiah ve Halifenin hainliinden haberli olmad gibi, o makama ve o makamda bulunana kar yzyllarn kkletirdii din ve gelenek balaryla iten bal ve uysal. Ulus ve ordu, kurtulu yolu dnrken bu atadan gelen alkanlk dolaysyla kendinden nce yce halifeliin ve padiahln kurtuluunu ve dokunulmazln dnyor. Halifesiz ve padiahsz kurtuluun anlamn kavrama yeteneinden yoksun… Bu inanla badamaz oy ve dncelerini aa vuracaklarn vay haline! Hemen dinsiz, vatansz, hain, istenmez olur.

Bir baka nemli noktay da sylemek gerekir. Kurtulu yolu ararken, ngiltere, Fransa, talya gibi byk devletleri gcendirmemek, temel ilke gibi grlmekteydi. Bu devletlerden yalnz biriyle bile baa klamayaca kuruntusu, hemen btn kafalarda yer etmiti. Osmanl Devleti’nin yannda, koskoca Almanya, Avusturya – Macaristan varken hepsini birden yenen, yerlere seren tilf kuvvetleri karsnda, yeniden onlarla dmanla varabilecek durumlara girmekten daha byk mantkszlk ve aklszlk olamazd.

Bu anlayta olan yalnz halk deildi; zellikle, sekin denilen insanlar bile yle dnyordu.

yleyse, kurtulu yolu ararken iki ey sz konusu olmayacakt. lkin, tilf Devletlerine kar dmanlk durumuna girilmeyecekti; sonra da, Padiah ve Halifeye canla bala bal ve sadk kalmak temel koul olacakt.

Dnlen Kurtulu Yollar

imdi baylar, izin verirseniz size bir soru soraym: Bu durum ve koullar karsnda kurtulu iin, nasl bir karar dnlebilirdi?

Akladm bilgilere ve gzlem sonularna gre trl karar ortaya atlmt:

Birincisi, ngiltere’nin koruyuculuunu (ngiltere’nin himayesini) istemek,

kincisi, Amerika’nn gdmn (mandasn) istemek.

Bu iki trl karara varm olanlar, Osmanl Devleti’nin bir btn olarak kalmasn dnenlerdir. Osmanl lkesinin eitli devletler arasnda paylalmasndan ise, bu lkeyi btn olarak bir devletin koruyuculuu altnda bulundurmay yeleyenlerdir.

nc karar, blgesel kurtulu yollarna ynelikti. rnein: Baz blgeler, kendilerinin Osmanl Devleti’nden koparlaca grne kar ondan ayrlmamak yollarna bavuruyor. Baz blgeler de, Osmanl Devleti’nin ortadan kaldrlacana, Osmanl lkelerinin paylalacana oldubitti gzyle bakarak kendi balarn kurtarmaya alyorlar.

Bu trl kararn gerekesi, yapm olduum aklamalar arasnda vardr.

Benim Kararm

Devam 2. Sayfada..

Etiketler: Atatrk ve Nutuk, Atatrkn Nutuu, ocuklar in Nutuk zeti, Nutuk, Nutuk Geni zeti, Nutuk Hakknda Bilgi, Nutuk Kitabnn zeti, Nutuk Oku, Nutuk zeti, Nutuk ve Atatrk, Nutukun zeti
(Bu Mesaj 19-05-2013 10:48 deitirilmitir. Deitiren : KaRNeC.)
19-05-2013 10:43
Web Bul Rep Ver Alnt
« nceki | Sonraki »


Bu Konudaki Mesajlar
Nutuk (Sylev) 1919-1927 - Mustafa Kemal Atatrk - KaRNeC - 19-05-2013 10:43

Benzeyen Konular
Konu: Yazar Cevaplar: Gsterim: Son Mesaj
  Mustafa Kemal Atatrk'n Hayat 1881-1938 Ebru 7 7,986 06-09-2011 11:20
Son Mesaj: Ebru
  Doumundan lmne Atatrkn yl yl hayat Yeliz 0 5,214 29-03-2011 08:40
Son Mesaj: Yeliz
  Atatrk'n rtmenlere Verdii Deer KaRNeC 0 1,632 17-03-2011 11:52
Son Mesaj: KaRNeC
  Said Nursi Hazretlerinin Atatrk'e Mektubu KaRNeC 0 1,698 17-03-2011 11:51
Son Mesaj: KaRNeC

Konuyu grntleyenler: 1 Misafir

Forum Atla:

kampanyalar tantm yazs Replika saat kurumsal SEO danman seim anketi

retmen Sitesi

retmen Siteleri



retmen Sitesi | letiim | Yukarya dn | erie Dn | Mobile Version | RSS

Trke eviri: MyBBTrkiye
retici: MyBB, 2002-2018 MyBB Group.

MyBB & SEO nSiDe

retmenSitesi.nfo Google Gizlilik Politikasna riayet etmektedir